{"id":1467,"date":"2026-10-29T11:00:00","date_gmt":"2026-10-29T10:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/kulturschreiberinnen.de\/?p=1467"},"modified":"2026-10-29T16:57:47","modified_gmt":"2026-10-29T15:57:47","slug":"im-labirynt-der-stille","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kulturschreiberinnen.de\/pl\/2026\/10\/29\/im-labirynt-der-stille\/","title":{"rendered":"Im Labirynt der Stille \/ W Labiryncie Ciszy"},"content":{"rendered":"

Trzy intensywne dni \u201eFestival new art lAbiRynT\u201c w dwustanowej miejscowo\u015bci S\u0142ubice \u2013 Frankfurt\/ Oder <\/strong>\u2014 przez Heiko Michels \u2014<\/p>\n\n\n

\r\n\r\n \r\n \r\n
\r\n
\r\n \"\"Polish<\/span><\/a> \r\n \r\n <\/svg>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n\r\n \r\n
\r\n
\r\n
\"\"Polish<\/span><\/div> \r\n \r\n <\/svg>\r\n <\/div>\r\n \r\n
\r\n \r\n \"\" German<\/span>\r\n <\/a>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n\r\n <\/div>\r\n\n\n\n\n

Polskie t\u0142umaczenie jest obecnie t\u0142umaczeniem maszynowym.<\/p>\n\n\n\n

W dzisiejszych czasach, pe\u0142nych piszcz\u0105cych sygna\u0142\u00f3w i przypomnie\u0144, odczuwamy pragnienie wi\u0119kszej ciszy. W biurach nowoczesnych \u015brodowisk pracy, z wieloma szybami, w bia\u0142ym szumie klimatyzacji panuje klaustrofobiczna cisza. W centrum Frankfurtu nad Odr\u0105 panuje cisza w sobotnie popo\u0142udnie, poniewa\u017c nieliczne pozosta\u0142e sklepy zamykaj\u0105 si\u0119 ju\u017c w po\u0142udnie, a puby nie mog\u0105 sobie pozwoli\u0107 na prawdziwych, g\u0142o\u015bnych bywalc\u00f3w\u2026 Tylko sporadycznie w kanale mi\u0119dzy budynkami rozbrzmiewa ha\u0142as graj\u0105cej si\u0119 gromadki dzieci \u2013 czy\u017cby dlatego, \u017ce nie maj\u0105 one urz\u0105dze\u0144 wyciszaj\u0105cych, jak ich zamo\u017cniejsi r\u00f3wie\u015bnicy? Wyobra\u017cam sobie zgie\u0142k targowy z dawnych czas\u00f3w. Rynek \u2013 ha\u0142a\u015bliwe miejsce spotka\u0144 miejskiej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Id\u0119 przez most miejski do S\u0142ubic. Cicha Odrza jest specyficzn\u0105 okolic\u0105, poniewa\u017c przez wieki prawie nieprzejezdny \u201eWall of Peace\u201c nigdy nie pozwoli\u0142 przemys\u0142owi i ha\u0142asowi ulicznemu ustabilizowa\u0107 si\u0119, tutaj zamieszkuj\u0105 gatunki ptak\u00f3w poszukuj\u0105ce ciszy, by \u015bpiewa\u0107 w spos\u00f3b rezonansowy i oddawa\u0107 wyj\u0105tkowo pi\u0119kn\u0105 \u201eklask\u0119 ciszy\u201c. Teraz tutaj, na mostku, ten d\u017awi\u0119k nie jest s\u0142yszalny. Turystyka tankowania w czasach kryzysu naftowego okre\u015bla klimat d\u017awi\u0119kowy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Jan Berdyszak, Wyzwanie przestrzeni, kuratorka Anna Panek-Kusz (fot. Katalog)<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W SMOK (S\u0142ubicki Miejski O\u015brodek Kultury) bardzo g\u0142o\u015bno podczas otwarcia niemiecko-polskiego festiwalu nowej sztuki Labirynt<\/em>. Tematem tego roku jest \u201eCisza \/ Cisza \/ Silence\u201c. 135 artystek, g\u0142\u00f3wnie artystek, zosta\u0142o zaproszonych do dwustronnego miasta na trzy dni, aby przedstawi\u0107 swoje stanowiska na temat tematu. Cicha<\/em> Do pokazywania. W SMOK znajduje si\u0119 kilka sal wystawowych oraz kino\/sala widowiskowa. Podczas mojej wizyty (po\u015br\u00f3d wielu innych rzeczy) spotykam si\u0119 z barwnymi, rze\u017abionymi elementami, kt\u00f3re otaczaj\u0105 pustk\u0119 w White Cube; podziwiam kalejdoskopowe projekcje wideo z gestami r\u0119ki, kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 wo\u0142a\u0107 o zatrzymanie, ale w technicznie analogowym odbiciu wci\u0105\u017c fragmentuj\u0105 si\u0119 i poruszaj\u0105 w ruchu; przed mn\u0105 stoj\u0105 skulpturalne obiekty zgalwanizowane ogniem, kt\u00f3re jak grzyby w ziemi wydaj\u0105 si\u0119 odwraca\u0107 si\u0119 w kierunku wn\u0119trza, nie dostarczaj\u0105c widowni \u017cadnej postaci, ale w\u0142a\u015bnie dlatego promieniuj\u0105c spokojem i wskazuj\u0105c na inn\u0105 temporalno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"
Piotr Wo\u0142y\u0144ski, instalacja Kaleidoskop (Foto: Heiko Michels)<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Sonja Keppler, Woven (Foto: Katalog)<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Czerwca wci\u0105\u017c jest bardzo ciemno, przez okno galeryjne wida\u0107 brzegi Odry i sylwetk\u0119 Frankfurtu, z\u0142oto\u017c\u00f3\u0142te \u015bwiat\u0142o nadaje tej po po\u0142udniu odbywaj\u0105cej si\u0119 wystawie magiczn\u0105 atmosfer\u0119, kt\u00f3ra maluje d\u0142ugie p\u0142aszcze na pod\u0142og\u0119 galerii. To tak fascynuj\u0105ce, \u017ce sprawia, \u017ce uciekam z polsko-niemiecko-angielskiej rezonansowej atmosfery mi\u0119dzy \u015bcianami galerii. Niedaleko brzeg\u00f3w Odry w godzinie zachodu s\u0142o\u0144ca (przed Niemcami) jest ekstremalnie cicho i przyjemnie. Dawne ha\u0142asy stwarzaj\u0105 wra\u017cenie wra\u017cliwo\u015bci na cisz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

135 artyst\u00f3w zosta\u0142o wymienionych. Zwykle prezentuj\u0105 one znacznie wi\u0119cej ni\u017c jedn\u0105 pozycj\u0119. (170 stron ma skomplikowany w opracowaniu katalog). Wielu z nich zosta\u0142o opracowanych wy\u0142\u0105cznie w zale\u017cno\u015bci od lokalizacji i tematu. Ca\u0142o\u015b\u0107 rozgrywa si\u0119 w ci\u0105gu trzech dni w 10 miejscach po obu stronach granicy, z wy\u0142\u0105czeniem wystawy magistrali. 135 tw\u00f3rc\u00f3w sztuki, ich towarzyszy oraz kilku os\u00f3b spoza g\u0119stej atmosfery (jest ich znacznie mniej ni\u017c tw\u00f3rc\u00f3w sztuki) podr\u00f3\u017cuj\u0105 i przemieszczaj\u0105 si\u0119 jak wsch\u00f3d s\u0142o\u0144ca, podczas gdy w tym czasie odbywaj\u0105 si\u0119 trzy wystawy: jedna prowadzi do nast\u0119pnej, fotografowie, kamery filmowe, a tak\u017ce kilku polskich dziennikarzy (nie widzia\u0142em przedstawicieli niemieckich medi\u00f3w). To jest g\u0142o\u015bno, to jest szalone. To jest czysto chaotyczne, w kontek\u015bcie tematu ciszy. Siedzimy na brzegu Odry, zauwa\u017cam, \u017ce odkry\u0142em tutaj do\u015b\u0107 imponuj\u0105c\u0105 drobnostk\u0119 na obrze\u017cach Brandenburgii. Rozwa\u017cam, czy nie powinienem pisa\u0107 o tym. Po prostu chc\u0119 zosta\u0107 w ciszy. A jak wi\u0119c zaspokoi\u0107 potrzeby wielu jednostek? By\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie ta chaotyczno\u015b\u0107 wielu g\u0142os\u00f3w stwarza atmosfer\u0119 ciszy, kt\u00f3ra wyzwala w\u0142asne i samozwa\u0142e pragnienie ciszy, poniewa\u017c nasze powszechne wyobra\u017cenia o tym zjawisku s\u0105 b\u0142\u0119dne. Cicha<\/em> w swojej masowo\u015bci nieodwracalnie szalony.<\/p>\n\n\n\n

Cz\u0119sto g\u0142o\u015bny artysta akcji, Michael Kurzwelly, jest niemieckim cz\u0142onkiem duetu kurator\u00f3w z Labirynt<\/em>. Tydzie\u0144 wcze\u015bniej jego spektakl \u201eAlles Anders\u201c (\u201eWszystko inne\u201d), w kt\u00f3rym nazwy ulic w Frankfurtu zosta\u0142y symbolicznie zmienione, wywo\u0142a\u0142 oburzenie w sieci. Podczas festiwalu prezentuje tabur\u0119 (tytu\u0142: wci\u0105\u017c jednak<\/em>), drzwi zamkni\u0119te s\u0105 ta\u015bm\u0105 z br\u0105zowym klejem, za kt\u00f3rymi w miar\u0119 czasu wydobywa si\u0119 g\u0142o\u015bny i niebezpieczny szum. Pod drzwiczkami mo\u017cna dotyka\u0107 papier\u00f3w. Dokumentuj\u0105 one przy\u0142\u0105czenie SS do SS w dniu 30 czerwca 1933 roku dziadka Kurzwelly\u2019ego, kt\u00f3re dopiero teraz sta\u0142o si\u0119 znane dzi\u0119ki udost\u0119pnieniu przez ameryka\u0144skie archiwum. Polski udzia\u0142 w dywizji dowodzonej przez Labirynt<\/em> fotografka, artystka multimedialna i kuratorka Galerii Okno w S\u0142ubicach Anna Panek-Kusz. Jej g\u0142\u00f3wna instalacja na festiwal jest poetycznie cicha: w czarnym pude\u0142ku w podziemiach Kleist-Forum wisz\u0105 porcelanowe fragmenty, setki takich, jakby mog\u0142y jedynie by\u0107 fotografi\u0105 lub filmem. Materia\u0142 zatrzymany przed eksplozj\u0105, w spos\u00f3b analogiczny. Pierwszych odwiedzaj\u0105cych nagle i wra\u017cliwie zaczyna ta\u0144czy\u0107 po materiale.<\/p>\n\n\n\n